Besparen op verwarming begint met één simpele maatregel: zet de thermostaat één graad lager. Dat levert je al snel vijf tot tien procent minder gasverbruik op. Voor de meeste huishoudens is verwarming de grootste kostenpost op de energierekening, dus hier valt het meeste te halen.
De thermostaat: kleine aanpassing, groot verschil
Elke graad lager op de thermostaat bespaart ruwweg vijf tot zeven procent op je stookkosten. Zit je nu op 21 graden, probeer dan 19 of 20 graden. Je went er snel aan, zeker als je een trui aantrekt. Programmeer je thermostaat zodat de verwarming automatisch lager gaat als je slaapt of niet thuis bent. Een slaapkamer hoeft maar op 16 à 17 graden te worden gehouden.
Een slimme thermostaat (zoals een Nest of Tado) regelt dit automatisch en leert jouw gewoontes. Zonder dat je er zelf constant aan denkt, stook je minder op de momenten dat het niet nodig is. De aanschafkosten liggen naar schatting rond de 100 tot 200 euro in 2025, maar die verdien je bij een gemiddeld huishouden binnen één tot twee verwarmingsseizoenen terug.
Radiatoren en ruimtes slim benutten
Verwarm alleen de ruimtes die je ook echt gebruikt. Via de thermostaatknoppen op je radiatoren (de draaiknop met de cijfers 1 tot 5) kun je per kamer de temperatuur instellen. Stand 1 is ongeveer 12 graden, stand 3 is circa 20 graden. Zet slaapkamers en de hal een paar standen lager dan de woonkamer.
Zorg dat radiatoren niet worden geblokkeerd door meubels, gordijnen of kleding. Een bank recht voor een radiator kan de warmteafgifte met tientallen procenten verminderen. Laat de warme lucht vrij circuleren. Verwijder ook stof van de radiator: een laagje stof werkt als isolatie en remt de warmteafgifte.
Radiatorfolie achter een muurradiator, zeker bij een buitenmuur, reflecteert warmte terug de kamer in in plaats van de muur op te stoken. Het is goedkoop (een paar euro per meter) en eenvoudig zelf aan te brengen.
Tocht aanpakken: de goedkoopste besparing op verwarming
Tocht is een van de grootste energieverspillers, en tegelijk het makkelijkst op te lossen. Kier- en tochtstrips rond deuren en ramen kosten een paar euro per raam of deur en zijn in een kwartier geplakt of geschroefd. Controleer ook de brievenbus, het sleutelgat en de ventilatierooster: allemaal plekken waar koude lucht naar binnen stroomt.
Let op: goede ventilatie blijft nodig om vocht en schimmel te voorkomen. Plak dus geen ventilatieroosters af; die zijn er met een reden. Kier afdichten is iets anders dan ventilatie afsluiten.
Gordijnen, vloer en meubels als extra isolatie
Dikke gordijnen of thermische vitrage houden warmte binnenshuis. Doe ze bij zonsondergang dicht om warmteverlies via het glas te beperken. Overdag, als de zon schijnt, laat je ze juist open: gratis zonnewarmte van binnenuit. Bij oudere enkelglazen ramen kan het verschil tussen open en gesloten gordijnen merkbaar zijn op je stookgedrag.
Een tapijt of karpet op een koude vloer (zeker bij houten vloeren of vloeren zonder isolatie) houdt de voeten warm en vermindert het gevoel van kou. Dat gevoel van kou is precies wat mensen ertoe aanzet de thermostaat hoger te draaien, ook als de luchttemperatuur prima is.
De cv-installatie goed instellen
Een cv-ketel die op de juiste aanvoertemperatuur staat, verbruikt minder gas. Vraag een installateur om de ketel in te stellen op een lagere aanvoertemperatuur, zeker als je radiatorfolie hebt of al enige dakisolatie. Veel ketels staan standaard te hoog ingesteld. Een installatietemperatuur van 60 tot 70 graden is voor de meeste huizen voldoende; sommige goed geïsoleerde woningen redden het met 50 graden.
Ontlucht je radiatoren jaarlijks voor het stookseizoen begint. Als er lucht in het systeem zit, worden de radiatoren boven warm maar koud aan de onderkant, en stookt de ketel langer dan nodig. Ontluchten doe je met een radiatorsleutel; het kost vijf minuten per radiator.
Veelgestelde vragen over besparen op verwarming
Hoeveel bespaar ik als ik de thermostaat één graad lager zet?
Reken op een besparing van vijf tot zeven procent op het gasverbruik voor verwarming. Bij een gemiddeld huishouden kan dat neerkomen op tientallen euro’s per jaar.
Is het goedkoper om de verwarming de hele dag laag te houden of telkens uit en aan?
Een constante lage temperatuur (rond 15 graden) is voor de meeste woningen efficiënter dan de verwarming helemaal uitzetten en later weer van koud opwarmen. Gebruik een programmeerbare thermostaat om de temperatuur tijdelijk te verhogen als je thuis bent.
Helpt een tochtstrip echt?
Ja. Tocht- en kierafdichting is de goedkoopste manier om energieverlies te beperken. De investering is klein (vaak minder dan 10 euro per deur of raam) en het effect is direct merkbaar.
Moet ik in elke kamer verwarmen?
Nee. Ruimtes die je weinig gebruikt, zoals een logeerkamer of berging, kun je instellen op een minimumtemperatuur (stand 1 op de thermostaatknop, ongeveer 12 graden). Dat voorkomt bevriezing en schimmel, maar verbruikt veel minder gas dan een volle kamertemperatuur.
De grootste winst bij besparen op verwarming zit in de combinatie van kleine ingrepen: thermostaat iets lager, radiatoren vrij houden, tocht dichten en de ketel goed instellen. Geen enkele maatregel op zich is spectaculair, maar samen kunnen ze je gasrekening met twintig procent of meer verlagen, zonder dat je het koud hoeft te krijgen.
